Rogale świętomarcińskie – jak zrobić je w domu?

08 listopad 2023

Pyszne rogale z wyjątkowym nadzieniem z białego maku, których nie da się pomylić z żadnym innym wypiekiem… To zdecydowanie rogale świętomarcińskie! Oryginalnych spróbujesz w okolicach Poznania w listopadzie. Jeśli jednak od stolicy Wielkopolski dzieli Cię wiele kilometrów, nic straconego! Rogale świętomarcińskie możesz przyrządzić także w swoim domu.

rogale świętomarcińskie

Czym są rogale świętomarcińskie i dlaczego są tak popularne? Nieśmiertelna tradycja rodem z Poznania

Rogale świętomarcińskie to tradycyjny wypiek przyrządzany w Poznaniu i części Wielkopolski z okazji Dnia Świętego Marcina (11 listopada).
Ich obecna popularność wynika przede wszystkim z wyjątkowego smaku rogali. To wypieki z ciasta półfrancuskiego oblane gęstym lukrem. W środku każdy rogal świętomarciński zawiera nadzienie złożone głównie z białego maku i bakalii (rodzynek, orzechów, migdałów).

Skąd pochodzi tradycja pieczenia rogali na święto św. Marcina? Kontekst ma znaczenie

Kiedy rogale świętomarcińskie upieczono po raz pierwszy? Tego dokładnie nie wiadomo. Pierwsza wzmianka o rogalach w znanej dziś formie pochodzi z połowy XIX w. Wtedy to narodziła się związana z rogalami świętomarcińskimi tradycja. Podobno podczas mszy proboszcz parafii św. Marcina w Poznaniu prosił wiernych, aby zrobili coś dla biednych. Usłyszał to jeden z cukierników i postanowił podzielić się z potrzebującymi pysznymi wypiekami. W kolejnych latach dołączali do niego inni cukiernicy – i tak zwyczaj rósł w siłę.
Sama tradycja wypiekania rogali sięga prawdopodobnie jednak jeszcze czasów pogańskich, kiedy to postanowiono składać w ofierze zakręcone jak rogi ciastka w zastępstwie zwierząt – zwłaszcza wołów.

Przepis na rogale świętomarcińskie - przygotuj się do pieczenia!

Jak zrobić w domu rogale świętomarcińskie? Przepis oryginalny przez lata był dość ściśle chronioną regionalną tajemnicą. Stąd też nawet dziś znaleźć można różne jego wersje – stosowanie się do niektórych z nich sprawia, że powstałe rogale wcale nie smakują tak dobrze, jak poznańskie.
Jeśli jednak posłużysz się naszym przepisem na rogale świętomarcińskie, możesz być pewien sukcesu! Pamiętaj tylko, że przygotowanie wypieków jest czasochłonne. Niektórzy dzielą je sobie wręcz na 2-3 dni.
Jak przyrządzić rogale świętomarcińskie? Przepis zakłada przygotowanie masy makowej, ciasta półfrancuskiego, a potem połączenie wszystkiego w pyszną całość. W związku z tym jednego dnia możesz zrobić masę do rogali, kolejnego – ciasto, a ostatniego zająć się jedynie nadziewaniem rogalików i pieczeniem. Jeśli zdecydujesz się na taką procedurę, przygotowane już elementy przechowuj w lodówce.
Pamiętaj też o kuchennych gadżetach, które ułatwią Ci przygotowanie rogali świętomarcińskich. Oryginalny przepis na wypiek zakłada sięgnięcie po niektóre z nich! Akcesoria do pieczenia, które warto mieć pod ręką to z pewnością: przesiewacz do mąki, duże blachy do pieczenia oraz artykuły jednorazowe do pieczenia (a zwłaszcza papier do pieczenia).

Jak wybrać odpowiednie mąki i drożdże do ciasta? Nasze sugestie

Rogale marcińskie (drożdżowe) tradycyjnie przygotowuje się z wykorzystaniem świeżych drożdży – i właśnie takie najlepiej zastosować. Ważne jest tylko zwrócenie uwagi, by były to drożdże naprawdę świeże – ze zleżałych nie wyrobisz pulchnego, pięknie rosnącego ciasta.
A jaką mąkę wybrać? Klasyczne rogale przygotowuje się z białej mąki pszennej. Najlepiej wybrać najbardziej uniwersalny typ mąki, czyli 450, 500 ewentualnie 550.

Czy można zastąpić tradycyjne składniki bardziej zdrowymi alternatywami? Równie pyszne, lecz nieco zdrowsze wypieki

Chciałbyś zmienić niektóre składniki w rogalach świętomarcińskich, aby w efekcie otrzymać zdrowszy, pełnowartościowy wypiek? Oczywiście jest to możliwe – zmienić możesz np. typ i rodzaj mąki, którą stosujesz. Pamiętaj jednak, że takie zmiany wpłyną również na smak wypieków.
Rogale świętomarcińskie najlepiej smakują w tradycyjnej wersji. To słodki wypiek, którego jedzenie ma przede wszystkim sprawić Ci przyjemność – nie musi być więc wyjątkowo zdrowy!
Jedyną zmianę, którą warto rozważyć to wymiana stosowanej w przepisie margaryny na masło. Rogale świętomarcińskie na maśle przez wiele osób uznawane są za smaczniejsze od wersji przyrządzanej z użyciem margaryny (masło jest lepszym nośnikiem smaku).

Jak krok po kroku zrobić ciasto na rogale? Składniki i wykonanie

Czy można przyrządzić szybkie rogale świętomarcińskie? Jeśli zależy Ci na oryginalnym smaku, wcale nie jest to takie proste! Lepiej poświęcić nieco więcej czasu i wybrać tradycyjny przepis. Smak rogali wynagrodzi Ci spędzone w kuchni godziny!
Jak zrobić rogale świętomarcińskie? Tak naprawdę przygotowywanie smakołyku rozpoczyna się od przyrządzenia masy makowej.
Dopiero później możesz zabrać się za ciasto półfrancuskie. Potrzebne składniki na ciasto to:

1 kg mąki pszennej;
400 ml mleka;
120 g cukru;
120 g masła;
2 całe jajka;
1 dodatkowe żółtko;
20 g świeżych drożdży;
5 g soli;
ok. 300 g masła lub margaryny.

Wszystkie składniki powinny mieć temperaturę pokojową. Warto jedynie lekko podgrzać mleko, najlepiej do temp. 30-35°C (powinno być letnie).
300 g masła lub margaryny wymienione na końcu przepisu przełóż do woreczka i włóż do zamrażarki.
Teraz przygotuj rozczyn drożdżowy. Do miski wkrusz 20 g drożdży, dodaj 2 łyżki cukru, 3 łyżki mąki i 100 ml mleka. Wymieszaj całość dokładnie, przykryj bawełnianą ściereczką i odstaw w ciepłe miejsce na 20 minut.
W czasie, gdy rozczyn wyrasta, roztop w rondelku pozostałe 120 g masła. Jajka i żółtko ubij z cukrem na puszystą masę.
Następnie przyda Ci się duża miska. Przesiej do niej mąkę i dodaj sól. Wlej rozczyn drożdżowy, ciepłe mleko, masę jajeczną oraz roztopione, przestudzone masło. Wymieszaj składniki i przejdź do wyrabiania ciasta drożdżowego. Możesz zrobić to ręcznie albo przy pomocy robota kuchennego (wyrabianie zajmie Ci wówczas ok. 5 minut). Na koniec powinieneś uzyskać gładkie, elastyczne ciasto. Odstaw je w ciepłe miejsce na ok. 30 minut do wyrośnięcia.
Kiedy ciasto wyrośnie, odgazuj je (uderz w nie 2-3 razy pięścią) i rozwałkuj w kształt prostokąta. Wyjmij z zamrażarki odłożone wcześniej masło i zetrzyj na tarce o dużych oczkach. Wiórki masła rozsyp na ⅔ długości prostokąta z ciasta. Teraz złóż ciasto – najpierw zagnij do środka ⅓ niepokrytą masłem, potem część z masłem. Rozwałkuj ciasto znów na prostokąt i złóż ponownie. Odłóż na 20 minut do lodówki. Całą procedurę (rozwałkowywania, składania i schładzania) powtórz jeszcze 2-3 razy.

Nadzienie z białego maku do rogali marcińskich - sekret wyjątkowego smaku rogali

Co wyróżnia prawdziwe rogale świętomarcińskie? Nadzienie z białego maku! Koniecznie więc przygotuj je zgodnie z klasyczną recepturą. Co będzie Ci potrzebne?

0,5 kg białego maku;
0,5 kg cukru;
300 g okruchów biszkoptowych;
5 jajek;
85 g masła;
85 g rodzynek;
85 g migdałów lub orzechów;
35 g kandyzowanej skórki pomarańczowej;
kilka kropli ekstraktu migdałowego.

Rogale marcińskie - nadzienie z białego maku

Biały mak umieść na sitku i przepłucz. Zalej wrzątkiem i gotuj przez ok. 30 minut. Odciśnij z nadmiaru wody i odstaw do ostygnięcia. Przestudzony mak biały trzy razy zmiel w maszynce do mięsa.
Posiekaj rodzynki i migdały (lub orzechy), a skórkę pomarańczową drobno pokrój. W niedużym garnku roztop masło. Dodaj cukier oraz posiekane bakalie. Smaż wszystko 3 minuty. Dodaj zmielony biały mak i smaż całą masę dalej, przez ok. 10 minut. Zdejmij z palnika i odstaw masę do przestudzenia.
Do przestudzonej masy dodawaj porcjami okruszki biszkoptowe (ewentualnie pokruszone ciastka biszkopty) i wbijaj jajka. Mieszaj dokładnie masę po dodaniu każdego jajka. W ten sposób zużyj wszystkie składniki – jeśli jednak wcześniej uznasz, że masa ma już odpowiednią konsystencję (nie jest zbyt rzadka, ani zbyt gęsta, pozostaw ją w tej formie). Gotową masę makową odstaw do lodówki.

Jakie zwijać rogale świętomarcińskie? Wskazówki do formowania i nadziewania

Teraz czas na nadanie formy rogalom marcińskim. Jak zwijać je w zgrabny kształt?
Wyjmij ciasto z lodówki i rozwałkuj na kształt prostokąta (powinno mieć ok. 5 mm grubości). Wycinaj z niego naprzemiennie ułożone trójkąty. Przygotuj rękaw cukierniczy i umieść w nim masę makową. Nakładaj ją na ciasto także na kształt trójkąta.
Zacznij zwijać trójkąt z ciasta od szerszej strony (podstawy). Kiedy dojdziesz do ok. ⅓ wysokości, natnij ciasto na środku i rozchyl. Zwijaj dalej aż do końca trójkąta. Jeśli chcesz, na koniec wywiń lekko boki, aby stworzyć idealny kształt półksiężyca.
Rogale przełóż na blaszkę do pieczenia wyłożoną papierem i odstaw na ok. 30 minut do wyrośnięcia. Potem pozostanie Ci już tylko pieczenie! Nagrzej piekarnik do 180°C z opcją grzałka góra-dół. Piecz ok. 20 minut, do zrumienienia.
Gotowe rogale posmaruj lukrem. Przygotujesz go z połączenia 200 g cukru pudru i 4,5 łyżki gorącej wody. Posyp posiekanymi migdałami i zajadaj!

Czy istnieją warianty rogali świętomarcińskich dla alergików, czy wegan? Dostępne zamienniki dla mleka, masła i jajek

Czy można przyrządzić wegańskie rogale świętomarcińskie? Jak najbardziej! Korzystaj wówczas z mleka roślinnego i oleju kokosowego. Do masy z białego maku dodaj z kolei, zamiast jajek, masę marcepanową. Masło zastąp np. wegańską śmietaną.

Rogale świętomarcińskie to regionalny przysmak o wspaniałym smaku. Choć ich upieczenie zabiera nieco czasu, zdecydowanie warto spróbować przygotować je własnoręcznie! Jeśli się na to zdecydujesz, na pewno nie skończy się na jednym razie!

Czytaj także:
Rogaliki drożdżowe – sprawdź najlepsze przepisy!
Rogaliki z ciasta francuskiego – jak zrobić najlepsze?!
Rogaliki z czekoladą – pyszna przekąska!
Rogaliki z marmoladą – jak je zrobić!
Rogaliki z serem, orzechami – i czym jeszcze?
Ciasteczka dyniowe – jak je zrobić? 5 pomysłów
Przepis na babeczki dyniowe – na Halloween i nie tylko!

Blog

Wszystkie wpisy

18 styczeń 2022

Przystawki na Wielkanoc – 4 pomysły!

Na wielkanocnym stole musi znaleźć się żurek, biała kiełbasa, różne mięsa… To doskonale znane tradycyjne potrawy. Ale co z przystawkami? Czym zaskoczyć gości przed podaniem dania głównego? Mamy dla Ciebie propozycje, które znakomicie wpisują się w charakter świąt. Przekonaj się, jak przygotować smakowite przystawki świąteczne na Wielkanoc. Przystawki na Wielkanoc – dlaczego warto je przygotować? Wielkanocne przystawki pobudzą apetyt gości przed uroczystym śniadaniem czy obiadem. Dają też spore pole do eksperymentów kulinarnych. Tradycyjne przystawki na święta wielkanocne w odświeżonej odsłonie to ciekawy pomysł na urozmaicenie stałego menu. A wcale nie są trudniejsze w przygotowaniu. Podpowiadamy, że warto zrobić rozmaite przystawki na Wielkanoc, które zaspokoją gusta kulinarne wszystkich gości. Przedstawiamy Ci kilka pomysłów na przystawki na zimno na Wielkanoc oraz takie w wersji na ciepło. Przystawki na wielkanocny stół – 4 propozycje Mamy dla Ciebie 4 przepisy na przystawki na wielkanocny stół. Nasze propozycje to jajka, roladki, śledzie (matiasy) oraz paszteciki....

Czytaj więcej

17 styczeń 2022

Stroiki wielkanocne na stół – jak je zrobić samodzielnie?

Wielkanoc jest czasem radości Zmartwychwstania. Wielu z nas kojarzy się ze smacznym jedzeniem oraz chwilami spędzonymi w gronie najbliższych. Warto uświetnić sobie wspólne przebywanie przy rodzinnym stole i zdecydować się na wykonanie ozdobnych stroików, które upiększą pomieszczenie oraz wprowadzą wiosenny, świąteczny charakter. Stroiki wielkanocne na stół - 5 najmodniejszych stylów Stroiki wielkanocne na stół to miły akcent, który może nam towarzyszyć nie tylko w Święta, ale też w okresie przed- i poświątecznym. Do wykonania takiej dekoracji można zaprosić całą swoją rodzinę. Będzie to wspaniały sposób na wspólne spędzenie czasu. Szczególnie modnymi patentami są stroiki na Wielkanoc na stół z żywymi kwiatami, np. żonkilami albo z baziami. Takie dekoracje wprowadzą naprawdę wiosenną atmosferę do domu. Innym interesującym motywem pojawiającym się w stroikach jest wykorzystanie elementów jadalnych. Nikt przecież nie powiedział, że wielkanocne stroiki na stół muszą być wykonane jedynie z trwałych materiałów. Wystarczy, że skomponujemy ze sobą pisanki, rzeżuchę i odrobinę...

Czytaj więcej

16 styczeń 2022

Co do koszyczka wielkanocnego? [LISTA PRODUKTÓW]

Wielkanoc to szczególny czas dla wszystkich wierzących. Bardzo istotnym dniem jest Wielka Sobota, kiedy odbywa się święcenie pokarmów. Oto, co powinno obowiązkowo znaleźć się w koszyczku wielkanocnym. Sprawdźmy również symbolikę poszczególnych składników oraz dowiedzmy się, co warto umieścić w święconce dla dziecka. Co do koszyczka wielkanocnego? Bez tego koszyczek nie może się obyć Mimo że zwyczaj święcenia pokarmów w okresie przed Wielkanocą sięga VIII wieku, w Polsce pojawił się dopiero w XIV wieku. Kilka stuleci wcześniej szlachcic, by poświęcić pokarmy, często nie wybierał się do kościoła, ale wysyłał swój powóz konny po kapłana. Przybyły ksiądz święcił jedzenie oraz błogosławił domowników. Dziś obrzęd święcenia pokarmów odbywa się w kościele lub w kaplicy i – poza rzadkimi przypadkami – jak np. święconka w szpitalu czy w domu pomocy społecznej albo domu spokojnej starości, to ludzie przybywają do miejsca, gdzie znajduje się kapłan, a nie na odwrót. Co się daje do koszyczka wielkanocnego?...

Czytaj więcej

15 styczeń 2022

5 pomysłów na kompozycje wiosenne z kwiatów

Wiosna to czas na porządki, zmienianie wystroju wnętrza i oczywiście robienie dekoracji. A co może być lepszą dekoracją od pięknych kwiatów i gałązek, które sprawiają, że wnętrze nagle ożywa? Wiosenne kompozycje mogą zachwycać przeróżnymi roślinami, a sposobów na stworzenie takich ozdób jest wiele. My przygotowaliśmy 5 pomysłów na stworzenie idealnych kompozycji wiosennych, którymi możesz ocieplić wnętrze swojego domu. Kompozycje wiosenne na obręczy Kompozycje wiosenne wykonane na obręczy dostępnej w każdym dobrym sklepie papierniczym, to prawdziwy hit tego sezonu. Znajdziesz je w wielu sklepach z dekoracjami czy też nawet w kwiaciarniach. Z całą pewnością lepiej jest wykonać taki wianek samodzielnie. Zwłaszcza, że kompozycja wiosenna na obręczy jest prosta do zrobienia – poradzą sobie z nią nawet osoby, które nie są zbyt uzdolnione manualnie. Wiosenne kompozycje tego typu rozjaśniają wnętrze, sprawiają, że pokój wydaje się bardziej przytulny. Jeśli tego właśnie Ci brakuje, koniecznie zrób taki stroik. Jak? Przygotuj metalową obręcz, klej na...

Czytaj więcej

14 styczeń 2022

Wiosenne porządki – jak je dobrze zaplanować?

Gdy po zimie nareszcie przychodzi do nas wiosna, nawet sprzątanie nie wydaje się obowiązkiem, a raczej przyjemnością. Dlatego tak wiele osób już na samym początku wiosny planuje wielkie porządki, które umożliwiają pozbycie się z domu wszystkich pozostałości po zimie. Jak dobrze rozplanować te działania, by mieć pewność, że dom jest czysty, a my wykonaliśmy dobrze swoją pracę? Wiosenne porządki Wiosenne porządki to swego rodzaju tradycja, którą każdy praktykuje w jakimś zakresie. Czasem są one niewielkie – myjemy okna, by dobrze przez nie widzieć, czy też chowamy do szaf wszystkie zimowe ubrania. Innym razem wiosenne porządki to czas na gruntowne zmiany i posprzątanie dosłownie wszystkiego, a nawet przemeblowanie mieszkań i domów. Nie istnieje jednak coś takiego jak recepta na wiosenne porządki – każdy wykonuje je tak, jak chce. Jeśli jednak zabierasz się za naprawdę duże sprzątanie, chętnie podpowiemy, co i jak zrobić, by ucieszyć się z efektu. Zacznijmy od tego, kiedy...

Czytaj więcej

13 styczeń 2022

Wiosenne dekoracje - jak udekorować dom wiosną?

Po długiej zimie, wiosna jest jak wyczekiwany z utęsknieniem powiew świeżego powietrza, którego tak bardzo potrzebujemy. Nic więc dziwnego, że właśnie w tym czasie zabieramy się za wielkie porządki oraz ozdabianie przestrzeni, w której żyjemy. Wiosenne dekoracje nie mają sobie równych – jest w nich świeżość, masa kolorów i dużo możliwości do popisania się swoją kreatywnością. Jakie dekoracje są wiosną najmodniejsze? Jak ozdobić każdy pokój na ciepłe przyjęcie tej pięknej pory roku? Wiosenne dekoracje – przegląd trendów Wiosenne dekoracje to niezwykle szeroka kategoria produktów, z których możesz korzystać podczas upiększania swojego mieszkania czy też domu. Dekoracje wiosenne znajdziesz w niejednym sklepie i prawdopodobnie trudno będzie Ci wybrać coś z tego ogromu. Dlatego warto zastanowić się, co w tym sezonie jest modne, a co już passe. Dekoracja wiosenna zawsze powinna być kolorowa. Nie musisz obawiać się jednak pstrokacizny – tu najważniejszym kolorem jest zieleń. Najpiękniejsze ozdoby wiosenne, które nigdy nie wyjdą...

Czytaj więcej